Kernwaarden bepalen voor jouw bedrijf of organisatie

Kernwaarden samen vaststellen met Kernwaardenspel

Door: Joep Firet

Onze kernwaarden zijn in deze tijd superbelangrijk, hoe kunnen we  deze vaststellen en beleven? Deze vraag kregen we laatst. Vanwege Corona en hybride werken wilde men hiermee beter richting geven aan gedrag en samenwerking.

Tijdens het gesprek kwam de vraag boven wat kernwaarden nu precies zijn, en het belang ervan. Dat gaf direct diepgang in het gesprek en dat triggerde mij. Daarom in deze blog een uiteenzetting hoe wij als Beter Koersen tegen kernwaarden aankijken. Een tikkeltje normatief misschien maar wel handig, als je met collega’s hierover aan de slag gaat en geen misverstand wil hebben.

Wat zijn kernwaarden in organisatie of bedrijf?

Kernwaarden zijn korte, bondige beschrijvingen van idealen die collectief worden nagestreefd en belangrijk gevonden worden. Meestal worden kernwaarden zo gekozen dat ze uit één woord bestaan, een moreel doel omschrijven en op een of andere wijze het gevoel raken.

Op één hand te tellen

Het is raadzaam om een beperkt aantal bedrijfswaarden te benoemen, die bijvoorbeeld op één hand te tellen zijn. Zo is het voor iedereen gemakkelijk om ze te onthouden en toe te passen.

De taal is vaak zo rijk dat het vaak lukt om meerdere woorden te bundelen tot andere woorden, die een bredere dekking hebben. Zo kunnen ‘zorgvuldig’ en ‘eerlijk’ prima samenvallen met ‘betrouwbaar’.
Het gaat erom dat er een set van woorden ontstaat die aangeven waar het bedrijf voor staat en voor iedereen goed voelt.

Kernwaarden Bouwbedrijf Bekman
bekmanschap

Een moreel kompas
Een goed set van Kernwaarden geven richting aan het gedrag in organisaties. Bij momenten van twijfel kan ieder even ‘in beraad’ bij zichzelf en aan de hand van de kernwaarden een beslissing nemen. Bij het bedrijf Melis logistics zijn de kernwaarden de wortels van de ‘Melis Boom‘ en worden binnen het bedrijf overal gebruikt.

Voorbeeld Kernwaarden van Melis Logistics

De kernwaarden zijn bij Melis Logistics vorm gegeven met wortels

Als voorbeeld nemen we de montage van een warmtepomp waarbij een klein onderdeel ontbreekt en dezelfde dag nog bij de lokale bouwmarkt gekocht kan worden. Dan geeft de kernwaarde ‘klantgericht’ de doorslag voor de monteur om dat even snel te fixen (en sterk te staan bij administratie als hij het bonnetje inlevert).
Of de kernwaarde ‘eerlijk’, die de doorslag geeft om een gemaakte fout direct te vertellen aan een collega.

Proces minstens zo belangrijk als het resultaat

Uit beide voorbeelden zal je snel opvallen dat de kernwaarden niet zo veel verschillen. En dat is vaak zo bij organisaties. Het gaat er wel om dat de woorden samen gekozen worden, zodat het van iedereen is en niet ‘opgelegd’.

Kernwaarden veranderen met de tijd

In tegenstelling tot de missie en de visie van een organisatie, kunnen kernwaarden zich in de loop van de tijd ontwikkelen. Bijvoorbeeld, in deze tijd zijn ‘duurzaamheid’, ‘privacy’ en ‘balans’ belangrijk thema’s waar bedrijven en organisaties iets mee moeten en waar medewerkers zich van bewust zijn. In deze tijdgeest komen er daarom andere kernwaarden bovendrijven dan pak ‘m beet 15 jaar geleden, waar we worstelden met internet- en bancaire crisissen. Samen met onze klanten kozen we toen vaak de woorden ‘integriteit’ en ‘betrouwbaar’

Kernwaardenspel

Het proces om de woorden te kiezen is speels, wat bijvoorbeeld prima ondersteund kan worden met ons Kernwaarden Spel.  Want niet iedereen komt even snel op woorden en maakt liever even een keuze uit een lijst met voorbeelden. Met het kernwaarden spel bieden we een keuze uit 40 meest voorkomende kernwaarden. Iedere kernwaarde heeft een kaart en op een speelse manier kunnen deze tijdens een kernwaarden workshop gekozen, geclusterd of uitgewisseld worden.

Wat zijn de goede startvragen?

Het is belangrijk dat iedereen vanuit hetzelfde perspectief naar de kernwaarden zoekt. Daarom is het zinvol om bij een sessie een aantal sterke vragen te stellen:
– Wat vind je belangrijk als je keuzes moet maken tijdens jouw werk? Waarom?
– Welk gevoel willen jullie, na contact, achterlaten bij collega’s en klant?
– Wat maakt de identiteit van jouw organisatie wezenlijk anders dan vergelijkbare organisaties?

Rapportcijfer

Management goeroe Collins was op tournee door het land en stelde na afloop van zijn masterclass een ongemakkelijke vraag. Misschien moet jij jezelf deze ook maar eens stellen en jezelf een rapportcijfer geven:

‘Hoe goed heb je de kernwaarden, waar je voor zegt te staan, nageleefd en voorgeleefd in het afgelopen jaar?’

Beetje confronterende vraag, maar een essentiële bij gedrag in organisaties. En een mooie startvraag  als je de hei op gaat met jouw team!

Lijst met 40 voorbeeld kernwaarden

1. Creatief
2. Pionierend
3. Vertrouwelijk
4. Betrouwbaar
5. Vrijheid
6. Verantwoordelijk
7. Oprecht
8. Integer
9. Daadkrachtig
10. Verrassend
11. Puur
12. Oprecht
13. Flexibel
14. Eigenzinnig
15. Betrouwbaar
16. Betrokken
17. Open
18. Respectvol
19. Humoristisch
20. Nieuwsgierig
21. Enthousiast
22. Avontuurlijk
23. Duurzaam
24. Idealistisch
25. Innovatief
26. Inspirerend
27. Onderscheidend
28. Zorgvuldig
29. Praktisch
30. Veilig
31. Sprankelend
32. Ondernemend
33. Verbindend
34. Oplossingsgericht
35. Deskundig
36. Behulpzaam
37. Helder
38. Authentiek
39. Vooruitstrevend
40. Positief

Sparren of meer weten of  wat kernwaarden voor jouw organisatie of bedrijf (kunnen) betekenen? Neem contact met Joep Firet op!